دوشنبه، 05 آبان 1399 | 2020 Monday 26 ,October  
تنها بازمانده هنر سراجی در گیلان قصد دارد راه اجدادش را ادامه دهد؛
نگاه ایران:سال های سال از گذر اسب های میرزاکوچک خان جنگلی و دیگر دلاوران جنگل از کوی و برزن این شهر با قطارهای چرمی فشنگ گذشته است. شاید نسل امروز جز مجسمه ای از میرزا که در پیاده راه فرهنگی شهر رشت نصب شده است، چیزی از وی و رشادت هایش در جنگل های سرسبز گیلان به یاد نیاورند اما میرزا و نهضت جنگل به ذهن عده ای تلنگر می زند زیرا خاطراتشان وامدار میراث آبا و اجدادی شان در حافظه تاریخی این سرزمین باران خیز است. «حمید نصیری حقیقی» یکی از هنرمندان پیشکسوت گیلانی در رشته سراجی سنتی است؛ حرفه ای که میراث خاندان نصیری هاست که از زمان های خیلی دور در این شهر و دیار در این هنر کهن فعالیت می کردند. پدربزرگی که میزبان میرزاکوچک خان و یارانش بود حجره پدربزرگ وی در دوره پهلوی میزبان اسب های میرزاکوچک خان جنگلی و یارانش بود تا دستان توانمند پیر روزگار زین اسب، کمربند، قطار فشنگ، جلد اسلحه و سایر ابزار و ادوات جنگ را مهیا کند. حالا پس از گذشت چند دهه از آن روزهای تاریخی، تنها بازمانده این خانواده با خودش سوگند یاد کرده که راه اجدادش را ادامه دهد و نگذارد که این هنر به ورطه فراموشی سپرده شود. سراجی سنتی هنری است که در آن با چرم طبیعی، در زمان قدیم زین، ابزار و ادوات جنگی درست می کردند. اکنون این هنر بیشتر محدود به کیف های تزیینی دست دوخته با روش های متفاوت است. هراس از نابودی هنرمند پیشکسوت گیلانی درباره یادگیری این هنر قدیمی به همشهری گفت: تقریباً 7 یا 8 سالم بود که علاقه عجیبی به سراجی سنتی پیدا کردم. آن زمان در سراسر رشت شاید بیشتر از 10 ماشین در خیابان ها تردد نمی کرد و اغلب مردم با اسب رفت وآمد می کردند. «حمید نصیری» افزود: زنده یاد پدرم بر اثر حجم کارهایش، مجبور بود نصف کارهایش را به خانه بیاورد و تا پاسی از شب زیر چراغ نفتی که به گردسوز معروف بود، کار کند. آن موقع ها من به دلیل علاقه و کنجکاوی از چفت در کارهایش را نگاه می کردم. حتی بارها پدرم به من گفت که  تو باید درس بخوانی اما من دست بردار نبودم تا اینکه دیپلم گرفتم. نصیری ادامه داد: هراس از اینکه بعد از مرگ من، میراث اجدادیم در گیلان نابود شود، باعث شد این هنر را به همسرم «فریده نصیری » آموزش دهم و اینک ایزد منان را شاکرم که توانسته ام با توجه به علاقه همسرم به یادگیری این هنر 90 درصد کار را به وی بیاموزم. وی تاکید کرد: در حال حاضر همسرم تنها بانوی هنرمند سراجی سنتی گیلان است. البته امیدوارم با یاری خداوند بتوانم صدرصد این رشته کهن و باستانی را به ایشان آموزش دهم. خطر آتش سوزی این هنرمند گیلانی درباره مشکلاتی که بر سر راهش قرار دارد، به آتش سوزی ای که سال گذشته در منزل و کارگاهش رخ داد، اشاره کرد و گفت: سال گذشته بر اثر بی احتیاطی همسایه مان، منزل ما هم آتش گرفت و تمام وسایل کار و زندگی ام در این آتش سوزی از بین رفت تا جایی که مجبور شدم 3 ماه در حیاط خانه مان در چادر زندگی کنم، تا اینکه صاحبخانه معترض شد و ما دیگر جایی برای اسکان نداشتیم. نصیری اظهار کرد: خیلی تلاش کردیم تا توانستیم با کمک فرماندار و بخشدار شهر رشت دوباره روی پا بایستیم اما هنوز هم وضعیت زندگی و کارمان مطلوب نیست و هیچ ارگان و یا سازمانی از ما حمایت نمی کنند و ما اکنون یک اتاق از منزل اجاره ای مان را به کارگاه اختصاص داده ایم. حمید نصیری گفت: خواستم از آقای «مرتضی طالع» مشاور رئیس میراث فرهنگی کشور  و آقای «منوچهر جمالی» نماینده رودبار در مجلس شورای اسلامی تشکر ویژه کنم چون این دو باعث شدند مسئولان از ما اندکی حمایت کنند. زمانی از شدت سرما داشتیم در کارگاه منجمد می شدیم که آقای طالع شخصا برای دلجویی پیش ما آمد و روی موکت سرد نشست و به درد دل های ما گوش داد. کارشان بی نهایت برای ما با ارزش بود که نصف شب بخاری آوردند و به ما کمک کردند. ناآگاهی مردم درباره سراجی سنتی همسر این هنرمند در گفت وگو با همشهری با ابراز نگرانی درباره مهجوریت این هنر باستانی در گیلان گفت: در حال حاضر ما مواد خام اولیه مان را از تهران و همدان تهیه می کنیم. به دلیل اینکه در گیلان دباغی وجود ندارد و آنهایی که کار دباغی انجام می دادند فوت کردند و دیگر کسی راهشان را ادامه نداد. فریده عسگری (نصیری) افزود: من و همسرم هم می ترسیم که بعد از ما این هنر به فراموشی سپرده شود. این هنرمند گیلانی ادامه داد: در قدیم که بیشتر مردم از اسب برای رفت وآمد استفاده می کردند، سراجی سنتی شامل وسایل شکار و سوارکاری مثل تهیه زین، سینه بند، خوش بند و رکاب بود اما ما امروزه شاخه های بیشتری به آن داد ه ایم و بیشتر وسایل ضروری امروزی مثل کیف، کمربند و... را با چرم طبیعی تهیه و در بازار عرضه می کنیم. وی گفت: البته ما به هیچ وجه از چرم مصنوعی در کارهایمان استفاده نمی کنیم چون کارهایمان را حداقل با 50 سال ضمانت به مشتریانمان می فروشیم. وی بابیان اینکه اغلب مردم درباره این هنر آگاهی کافی ندارند افزود: هنوز عده زیادی از مردم فرق بین کیف دوزی با سراجی سنتی را نمی دانند در صورتی که اسم کیف دوزی روی آن است. به عنوان نمونه الان بعضی از افراد با چرم مصنوعی یا فوم کیف می دوزند و به مردم می گویند که ما سراجی سنتی کار می کنیم. وی افزود: به نظر من باید ابتدا اطلاع رسانی کافی برای یادگیری و احیای این هنر از سوی سازمان میراث فرهنگی گیلان انجام شود و همچنین مسئولان بازارچه ای را در اختیار هنرمندان صنایع دستی گیلان قرار بدهند تا ما هم بتوانیم در آنجا فعالیت کنیم.
به اشتراک بگذارید:

نظر شما:

security code