به بهانه انتشار فیلمی پرحاشیه در شبکه های اجتماعی؛
چاپ
مختار جباری اخیراً فیلمى در شبکه های اجتماعى پخش شده که نشان می دهد دو نفر تحت عنوان تذکر به حجاب به خانمى که در داخل خودروى خودش بود قصد ورود به خودروى وى داشتند. در صحت وسقم این فیلم هنوز مرجع رسمى اعلام نظر نکرده است . این مهم نیست که موضوع تکذیب شود یا صحت آن تائید شود و بعد آن دو نفر مورد شناسایى قرار بگیرند و شاید برخورد قضایى هم صورت بگیرد. وجه بنیادین موضوع در جاى دیگر نهفته است که سعى می کنم به اجمال به آن بپردازم. هر جامعه ای براى بقاء و انسجام اجتماعى و فراهم کردن شرایط زیست مطلوب همگانى به هنجارها و قوانینى نیاز دارد و البته هنجارها برآمده از مؤلفه های فرهنگى و تاریخى جامعه است و قوانین درعین حال که متکى به فرهنگ و تاریخ جامعه است اما توسط حاکمیت مستقر پشتیبانى و راهبرى می شوند. قوانین چون توسط حاکمیت پشتیبانى می شود و موردحمایت قرار می گیرد نوعاً ماهیتشان ژله ای نیست چراکه باید ملاک عمل و تصمیم گیری اجزاء حاکمیتى قرار گیرند .اما هنجارها چون مرجع رفتارى و کنشى جامعه هستند ممکن است از نوعى ماهیت ژله ای برخوردار باشند. قوانین کیفرى، حقوقى، مالیاتى، ادارى ، شهروندى و ... همه و همه داراى اجزاء مشخص تعریفى هستند و هر کس نمی تواند بنا به سلیقه اجتماعى خود یا شرایط فرهنگى و ذهنى خود با این قوانین رفتار کند. هنجارها می توانند بنا به سلیقه اجتماعى و شرایط فرهنگى و ذهنى افراد تحقق رفتارى گوناگون داشته باشند. مثلاً عفاف براى زنان، ممکن است در خانواده ای نداشتن چادر نوعى رفتار خارج از مفهوم عفاف باشد در خانواده دیگر همچنین برداشت ممکن است از بنیاد برداشت غیرواقعى باشد. به دلیل ماهیت ژله ای هنجارها در جوامع مختلف تنظیم رفتارى مبتنى بر هنجار به عهده جامعه است و حاکمیت رویکرد قهرى در این تنظیم رفتارى ندارد بلکه صرفاً در جهت تقویت هنجارهاى به توافق رسیده رویکرد ترویجى را به عهده می گیرد در هر جامعه ای ممکن است زنان توسط افراد دیگر مورد تعرض قرار گیرند و این اتفاق عجیبى نیست اما باید دقت نمود کسانى که زنان را در همان جامعه مورد تعرض قرار می دهند بستر این تعرض در بستر هنجار ژله ای شکل نمی گیرد ، دختر و زنى که مورد تعرض قرارگرفته براى لحظه ای که همان لحظه موفقیت فرد متعرض است در هاله ای از تشخیص ژله ای هنجار قرار بگیرد و لحظه ای فکر کند که نکند رفتار او از هنجار موردادعای معترضین خارج شده بوده است! در همین فیلم که پخش شد دخترى که در داخل خودروى خود است براى لحظه ای خطاب به فرد مهاجم می گوید... من که روسری ام خوب است... لحظه ای حواسم نبود افتاد بعد درستش کردم... و نکته آخر اینکه در جامعه ای که قوانین رسمى آن رسماً نقص می شوند و شاید ما در این زمینه جزو برترین ها در دنیا باشیم، گسترانیدن هنجارهاى ژله ای در جامعه و تبلیغ و تعیین های دستورى و تجویزى براى این هنجارها فقط و فقط یک کمدى _ تراژیک اجتماعى است! وقتى آن دختر در داخل خودرو در مواجه با آن مرد نام پدرش را فریاد می زد فهمیدم زنان ما بخش تراژیک این تاریخ را همچنان بدوش خود می کشند!   نگاه ایران: انتشار اخبار و یادداشت های دریافتی به معنای تایید محتوای آن نیست و صرفا جهت انجام رسالت مطبوعاتی و احترام به مخاطبان منتشر می شود.
به اشتراک بگذارید:

نظر شما:

security code