چهارشنبه، 14 خرداد 1399 | 2020 Wednesday 03 ,June  
نگاهی به اجرای نمایش «مریخ عندالمطالبه»
نگاه ایران/ علیرضا طیاری منتقد تئاتر نمایش مریخ عندالمطالبه یک سفینه ی نمایشی است که مخاطبانش را با ابزار و مصالح ملی و بومی تئاتر، به فضایی فرا تر از "انتظار "مان می برد.(گزارش تصویری نمایش) سفینه ای با چهار فضانورد حرفه ای که در نقش آفرینیُ انرژیک، متمرکز و درخشان شان، توانستند اکثریت حاضر در سالن نمایش را، سر خوش و راضی، تا آخرین دقایق اجرا، بر جایگاه نگاه دارند. "جعفر" با بازی درخشانِِ "مرتضی زینل"، جوان تحصیل کرده ای است که زیر بار و فشارِ زیاده خواهی و تبعات ازدواج و مهریه، نفس کم آورده و می خواهد با یک سفینه ی فضایی کذایی، سفر رفت و برگشت به مریخ را در ازای مطالبه ی مهریه ی همسرش شبیه سازی کند! "مینو" با بازی درخشانِ "مهسا نقیبی"، نو عروسی با آرزوها و رویاهای معطل مانده است که پاسخ سادگی و بی شیله پیله گی اش، تنها یک "دروغ مهیج" است! دروغی به حجم یک سفینه که قرار است با "مرکب عشق" اشتباه گرفته شود! "مهین" با بازی همیشه ْ درخشانِ "طوبی رحمان نیا" در نقش مادر و مادر شوهر به هر دست ْآویزی برای عقب نماندن از قافله ی عمر و این حکایت، چنگ می اندازد و مهمان ناخوانده ی "درشکه ی قراضه ی" عشقِ مینو و جعفر است. او قرار است نقش "نفرِ سوم" یک "خلوتِ دو نفره" را بازی کند! و خودش را "الیزا" و جعفر را "جفری" خطاب می کند، و از اهالی دنیای مجازی است و مقدر نیست هیچ وقت پیر شود! "داوودی" با بازی درخشانِ "هادی آذرنگ" یک دوست مجازی است که به الیزا یدک و ظاهرا حقیقی شده و او بدش نمی یاد کهکشان راه شیری را با "دنده ی خلاص" خلبانی کند: "داوودی: ما توی توهم هستیم. بیخیال پسرم!" وقتی ذهنیت هوشیار نویسنده بتواند سهم هر چهار پرسوناژ را قدرتمندانه در طول اجرا توزین کند، ترکیب بندی درستی در ساختار متنِ نمایش حاصل می شود. زمانی که کارگردان با میزانسن های صحیح، بتواند بزنگاه های نمایشی را از ابعاد کاغذی متن، به گستر ه ی بازی صحنه بکشاند، ارتباط دو سویه ی مخاطب و تئاتر محقق می شود و این دست آورد کمی نیست. به گواهی حاضران، کنش های عاطفی و هیجانی تماشاچیانِ نشسته بر جایگاه آن قدر پر شمار بود که به جرات می توان گفت این اثر نمایشی از لحظه ی شروع تا پایان، هرگز متوقف نشد، درجا نزد و از اثر گذاری باز نماند! اگر به این تعریف باور داشته باشیم که در "کمدی درام" عناصر طنز و جدی در یک حدود و اندازه به کار رفته است، باید گفت با لحاظ نقش "جدی" جعفر و تا حدودی مینو در کنار بازی "طنز آمیز" الیزا و داوودی در متن، بی تردید نمایش مریخ عندالمطالبه در ردیف یک کمدی درام موفق قرار می گیرد. مینو در این نمایش در نقش همسرِ جعفر، علاوه بر حفظ تعاملات چالشیِ معمولِ بین عروس و مادر شوهر، به عنوان یک طرفدار محیط زیست مطرح می شود: "مینو:  می تونیم تصویر یک سگ وحشی اصیل رو بزنیم به دیوار بیرونی سفینه مون؟ جعفر:  تصویر یک سگ؟ مینو:  یا یوزپلنگ ایرانی رو. اینجوری هر سفینه ای ما رو رصد کنه، متوجه ی پیام سبزِ ما، برای نجات حیات وحش میشه." جعفر نقش محوری نمایش است که زبان گویای نویسنده نیز هست. هم اوست که پیام های متن، به صراحت و تکرار از دیالوگ هایش دریافت می شود: "جعفر: اوه… دروغگو بودن و شکست خورده بودن شاخ و دم نداره. اون پینوکیو بود که دماغ اش بلند می شد تا بفهمیم دروغ گفته. اما اینجا نه تنها دماغ ها بزرگ نمی شن، بلکه عمل هم می کنن تا کوچیک شون کنن. می فهمی؟" الیزا در نقش مادرِ جعفر، چالشی چند سویه با (جعفر، مینا و داوودی) را هدایت می کند، در عین حال صدای او، صدایی آشنا از جاماندگی هویتِ زخمیِ زنِ معاصر است: "الیزا: (مادر رو به جعفر) چی می خوای بگی هان؟ چی بگی؟ سی سال از عمرمو بابات تلف کرده، انتظار نداری بقیشو بدم دست تو؟" مهین که (خود خواسته) به الیزا تغییر نام داده، سهم کافی را تقابل با مینو (عروس) نیز بازی می کند: "الیزا: اصلا بذار تو فضا پیاده شه. ولش کن تو کهکشون… مثل این شهاب سنگ ها بره بخوره جایی بخندیم… با اون مهریه ش..." و داوودی هم طراز با نقش الیزا، شخصیتی است که بیشترین سهم را در تکمیل پرسه ی خنداندن تماشاچی به عهده دارد و من بهترین تعریف از او را با زبان جعفر در متن نمایش دریافتم: "جعفر: تو نمونه ی یک مرد خوبی، که می دونه اطرافش دروغه. فضا دروغه. سفینه دروغه. ولی باز راهشو میره. از اونایی که حقیقت رو نمی بینه و نمی خواد ببینه… خداحافظ داوودی." و داوودی است که کنترل سفینه ی کذایی را در سر انجام نمایش به دست می گیرد. باید گفت این نمایش کمدی هزار زبان گویا دارد، که نه الکن است و نه بی مایه. پر از پیام است و از حال مان خبر می دهد. - حال همه ی مان خوب است، اما تو باور نکن! بروشور این نمایش در اندازه ی جمع و جوری کار شده، و لوگوی نام نمایش، متناسب با تم انتخاب و طراحی شده است. البته عکسی از بازیگران و صحنه در آن جای نگرفته است. نور پردازی صحنه به قدر کفایت بود، البته پیشنهاد می شود؛ در واپسین لحظات نمایش که سفینه با هدایت داوودی قرار است تیک آف کند، نور صحنه با خاموش روشن شدن های پی در پی، القاء نهایی از یک "پرتابِ کور" را بازسازی کند. دکور و فضا سازی با چینش نیم دایره ای قفسه ها، مانیتور، کیبرد و تجهیزات الکترونیک متناسب با دستور صحنه یاری گر اجرا بود. همین جا باید به ترکیب مفهومی کلیپ تصویری تابانده شده در وقت پایانی بر پس زمینه صحنه نمایش اشاره کنم که سازه ای قوی در تکوینِ ذهنیت و تکمیلِ تجسمِ تماشاچی بود و با هوشمندی کارگردان توانست به بهترین شکل ممکن برای پیوند فضای بیرونی و درونی سفینه و معنا دهی نمادین آن، موثر باشد. صداگذاری و افکت های صوتی در زمان باز و بسته شدن درب اتاقک ها، مثل تیپ سازی شخصیت ها با پوشش هوشمندانه ی لباس و همچنین گریم خوبِ متناسب بازیگران، دقیق و فکر شده بود. با وامی از نیمای بزرگ که می گوید: "ترکیب، مدیونِ طراحی است." در جمع بندی اولین تجربه ی کارگردانی هادی آذرنگ، باید اذعان کرد؛ اجرای نمایش مریخ عندالمطالبه، با ترکیب خوب تمام تمهیداتِ صحنه، بر پایه ی یک متن قوی و زنده و برخورداری از قدرت کارگردانی؛ در زمره ی یکی از موفق ترین دستاوردهای تئاتری سال های اخیر شهر باران قرار می گیرد. و سر آخر به نقل از "محمود طیاری، نویسنده ی پیشکسوت تئاتر ایران" که به دعوت کارگردان و عوامل بازی، میهمان نمایش در شب سوم اجرا بودند باید گفت: "این نمایش به تنهایی می تواند برای آشتی دوباره ی جمعیت رانده شده از سالن های نمایش، پاسخی درخور و شیرین باشد." این اجرای موفق بر اساس شرح بروشور با همکاری اسامی زیر در حافظه ی تاریخی تئاتر ایرانی ماندگار شد: دستیار کارگردان و برنامه ریز: حمید خیر اندیش، بازیگران: مرتضی زینل (جعفر/جفری)، مهسا نقیبی (مینو)، طوبی رحمان نیا (مهین/الیزا)، هادی آذرنگ (داوودی) و حضور افتخاری: سید رسول برسان، امیر محمد عابدی. منشی صحنه: مریم جلالی، طراح صحنه: یاسر میرحمیدی. اجرای صحنه: عرفان پندار، مجید فخار، امید مهدی صفت. طراح لباس: شهناز بامدادی. گریم: هدیه خادم. طراح پوستر و بروشور: هدی رسولی. نور: محسن ناصرانی. انتخاب موسیقی: هادی آذرنگ. صدا: حمید خیر اندیش. روابط عمومی: خشایار گرانسایه، نغمه مریدان پور. عکس و تصویر: موسسه فرهنگی آفتاب هشتم و یاران دیگر این نمایش: علیرضا روح نواز، مصطفی غلامی استادسرایی، علی احمدنیا، علی حلوی (آموزشگاه هفت)، بهرام نوری (آموزشگاه سینمایش)، روزبه اخوان، ابراهیم آذرنگ، مهرداد آبسالان، حجت اصغری، امیر حسین زاده، محسن عربزاده، میر حامد حیدرنژاد (الکتروایفل)، سعید کشاورز (مگابایت)، علی شفارودی (الکترونیک امین)، مهدی بهنوری (تژان سیستم). گفتنی است نمایش مریخ عندالمطالبه از 8 الی 13 مرداد 96 از ساعت 19 عصر در سالن دکتر رحمدل مجتمع خاتم النبیاء (ص) شهر باران روی صحنه رفته است. نگاه ایران: انتشار اخبار و یادداشت های دریافتی به معنای تایید محتوای آن نیست و صرفا جهت انجام رسالت مطبوعاتی و احترام به مخاطبان منتشر می شود.

به اشتراک بگذارید:

نظر شما:

security code